Socijala

ZDF emitungja dokumentarno filmi baši historija taro Sinti em Roma ki Germania

O dokumentarco maškar o aver kerel i tema sar o Roma thaj o Sinti angleder 75 berša thaj o uštipa premal o daravina ki eliminacia sar ko agjaar anavkerdo „Romano logori ko Aušvic“, thaj i rakj ko 2 avgusto 1944 berš kana sine mudarde ko gasno komore.

I germansko televizia ZDF History, emitujngja pe ko agor e masekoske taro oktomvri o dokumentarco kerel tema ko dživdipa e Romengoro thaj o Sinti ki akaja them kote sine kerde intervju persone taro sosoitno dživdipa , romane aktivistia em javer representoa tari romani jekhin so ko interesno forma vakeren sine pire storie em mariba mujal o diskriminacia.

Ko jekh kotor isi kote i terni tari muzikakiri dinasia Rajnhard , i Doči Rajnhard (Dotschy Reinhardt)vakerel baši i jazia tari piri familia. Ko jekh i Rita Vove – Trolman ( Rita Vowe-Trollmann)  liparel pe dadeske o bokseri “Rukeli”, kana o nacistia lele lestar I titular – themakoro šampioni sebepi “na germansko” boksi.

Link: https://www.zdf.de/dokumentation/zdf-history/sinti-und-roma-eine-deutsche-geschichte-100.html?fbclid=IwAR1Ng_eEiDDTIsZ3o9FLIvXpuxbs4SSSyY6AlDijYnVEJJTAt2tGFAEY2sM#xtor=CS5-84

Britania: I jekhin taro Roma em Travelsia panda arakhen pe rasizmoa em ksenofibijaja

I jekhin taro Roma em o Travelsia si arakhen pe bare natoleranciaja ko sasoitnipa. Angleder akava berš o Komiteto e romnengoro thaj egaliteto havljargja o raporto tari stigmatizacia so sikavel o kolektivno nasukcesi taro govermentia ko faisali akale problemoske.

Akava si konektirime e nasukcesea te investirinel pe ko arakhiba than e kamponge so majodoriga si marginalizirime.

O propozalo tari policia te keren pe majbare e policiakere ingerencie ki konkecia taro bibahta sine len katastrofalno fitbeko.

I policia si la baro niami te reagirinel a o ministeriumi vakerel kaj si seriozno zainteresirime so si bibaht keriba ko phuvja , so kerel pe bari galama em keren pe bare gunoja.
Ko jekh kamel te faisalkerel kaj nalegalno staciniorininen pe .a dodova si o nasukcesi e goveremnteskoro so našti arakhel lokacia em teritoria kaj šaj te stacioniorininenpe, Ko than te ikljol ko agor e endemsko najekhipa o goveremnti rodela em kriminalizirinel o aktivitetoa kerede tgaro piro nalendo angažmano.

Ko jekh sar alarmi si em I čhib so notirinel o Ministeriumi andrune bukjenge kana počmingja o konusltacie bašo deiba dokumentoa em dehumanizacia kaj nane than ko akava sasoitnipa.

Link: https://www.independent.co.uk/voices/letters/election-climate-brexit-letters-racism-gypsy-traveller-government-a9193811.html

I Germania utsavalkerel : Trin decenie taro peraviba e Berlinsko duvareske, simbolo ko hulaviba maškar o Purab thaj o Paščim

I Germania notirinela importantno , baro dive tari piri nevi historia. Jekh taro legarutne thema tari Europakiri Unia , utsavalkerel 30 berša taro peraviba e Berlinsko duvareske, simbolo taro hulaviba e thema ko vakti taro Šudro mariba taro komunistikano purab thaj kapitalističko paščim.

O betonsko duvar sine lungo 155 km em sine sar jekh simantra maškar I Purabali thaj Paščimali Germania so sine kerdo ko 1961 berš . Oleskiri funkcia trujal teritorialno hulaviba e duj, ideološko, kontra blokoa, sine čhinavdo em našipa taro bukjarno takati em politikane oponentia.

O duvar trujal o fizičko hulavdo Berlin , phanlja o paščimalo kotor e dizjake. O notacie si kaj ko mangipa te našen prekal o duvar mule 140 persone maškar so em askeri so arakhen sine I simantra.

Grattan Puxon: E Romenge o Kosovo nane siguritetno than

Sar hramutno thaj aktivisto so lačhe džanel I situacia ko Kosovo em ki eks Jugoslavia , dikhav kaj majodoriga o Kosovo nan “siguritetno” destinacia e Romenge , ekstra desave individue, kaskere aktia bašo azili si ki procedura. Asavki si i situacia tani e Roksanaja Hajrizi tari Otava, Kanada.

I Roksana si biame ko gav trujal i Kosovsko Mitrovica . Oj trujal so si biame odothe nane registririme (so ko majbaro numero aver da Roma nane registririme) Ola nane la nit themutnipa ko Kosovo thaj ni tari Srbia.

Ko anglutno periodo odova sit haj avdive, o Roma si astarde telel o bare konfliktoa ko Kosovo em notirinel pe kaj paše 100,000 Roma sine etnikane užarde taro Kosovo , em buteder khera e Romengere si lende zoresa.

O IRU si le sa o anava taro pobuter šel Roma so sine mudarde ko odova period. Buteder olendar našle ki Srbia em Makedonia so ačhile ko nadžanlipa sebepi so nane len dokumentoa, našavipa o themutnipa em čorolipa.

Ko agorutno vakti nesave individue irangje pea so miri percepcia na ikerel I teza kaj o Kosovo si majodoirga “siguritetno” e minjoritetenge. Džanava desave aktia kaj desave Roma sine zorea irame ko Kosovo telal presia taro daravina, bizo pire khera em buti so trubul sine palem te našen taro Kosovo.

Khanik taro okova so hramosardem majupre ko teksto lende si duj raportia so hramosargja i londonsko grupa e minjoritetenge em olengere niamia. So legarel pe dži ko aktuelno situacia e Romenge ko Kosovo avdive, em eventualno isi panda – dar. Persi masek o Gani Rama sine mardo pe droma ki Priština em mulo ko hospitalo. Odova si fakto kaj o Kosovo em panda si risiko e Romenge.

FaLang translation system by Faboba

Mangava te vakerav

Momentalno Online

       Isi 154 misafirija so dikhena o ROMATIMES.NEWS

o Vakti

 booked.net

Majpopularno

Flag Counter

Amaro brojači genjela taro 13.01.2019
Gejnela isto manuša tari koja phuv drabarena amaro portali
Majtele isi sa-ko-sa kozom dikhle o portali