Socijala

Soske e Romen na mangena sar komšie?

“Pučava man ka keren li sine asavke protestoas a te na sine o faktori - Roma?" sine o jekhto komentari taro Romengoro represento an o hrvatsko parlamento o Veljko Kajtazi, ko pučiba bašo antvorto tari Al Jazaira so sine selime 19 romane familie ki jekh zgrada ki zagrepsko mahala Petruševac.

I diz Zagreb odoleske kingja em membeli e romane familienge so valjani sine te len o nakhtaria taro odola objektia numa na sine mukhle. O protestantia vakerena kaj o dživdipa ko odola apartmania nane siguritetno dživdipaske thaj odoleske na mukhle o Roma te khuven ko apartmania , a na kaj si Roma.
Palo odova policiakere asistencijaja o Roma khuvgje ko odola apartmania.

Numa akava nane jekhto drom kote o dizutne tari akaja mahala keren protestoa mujal o Roma . Ko jekh nane ni avgo drom ki diz Zagreb te keren pe protestoa mujal o Roma.

Asavki ilustarcia nane avgo drom ko Balkano kana si ko pučibe o roma em olengiri adpatia ko majlačhe infrastrukturno akomodacia. Numa asavke protestoa nane salde ko Balkani, vakerel o sociologo thaj politikologo o srgjan Dvornik. Odova isi em ki Europam akcentiribaja o egzamplo ki Čehia " them so maškar o postsocialistikne thema so sine sar civilizirime thaj kerdo si mujal o Roma nane khanči majšukar taro akala "amare regionia".

Link: http://www.romskiportal.com/2019/07/08/zasto-su-romi-nepozeljni-susjedi/

Stereotipia: Čoriba čhaven

I percepcia vakerela kaj o Roma čorena čhaven thaj bebia a palo odova bajraren len sar pire jali istemalkerel len bašo perosnalno ginansiko benefiti.

O reliteto trujal i historia e Romengiri si ola odola so si viktimia ko thema kana nesavo čhavo si čordo.

Numa ko agorutne 20 berša kana si kerde analize ikjlola kaj i romani populacia si majkritično em teleperavdi kana i them i Khangiri jali desavi hunmanitarno organizacia džana em lena e čhaven taro Roma.

O romane čhave rutinski si hulavde taro pire familie taro duiiskriminatorsko faktoria taro odova sar jekh "na ličinen ko romane čhave" pa sa dži ko faktori kaj e romen isi len but čhave.
Sebepi o čorolipa em marginalizacia o romane čhave si telal baro riziko thaj akti ko biznisi bikiniba manušencar em čhavencar.

 

O mortaliteti ko romane nevebiande čhave si bašo 1.5 droma majbaro diferencijaja taro makedonikane themutne ko 2017 berš

O roma arakhena pe ki bilačhi sastipaskiri situacia taro aver nacionalitetoa. O nevebijande čhave Roma o mortaliteti mašjar olende si bašo 1.5 droma majbaro diferencijaja taro makedoniako nacionaliteto ko 2017 berš.

Ko odova berš paše 50% taro meribaskere aktia ko Roma ule angleder te resen 65 berša phuripa, diferencijaja taro 23% ko aver nacionalitetoa, vakeren o asociacie em organizacie.

Aso o organizacie preventivno sastipaskiri protektiva aso reproduktivno sastipa, thaj e čhavengoro em daengoro sastipa si importantno te šaj ovel sasto start ko dživdipa thaj ko lačharipa e saste dizutnenge.

Prekal o aktiviteto taro o NGO ki imunizacia e Romane čhavenge ki komuna Šuto orizari, Delečvo, Vinica thaj Pehčevo o perimetar akceptirime romane čhave tri vakcinacia si taro 2012 berš majuče thaj ko momenti si paše 90%.

„Numa i Romani jekhin taro akala komune panda si len problemia ki prevencia e sastipaskere protektivake ko džuvlengoro reproduktivno sastipa thaj o sastipa e daenge thaj čhavenge. Detektirime problemia so: nanipa akcepcia tari kontrola ko patrinažno medicinakoro personali , na bari sastipaskiri edukacia , na bari akcepcia sistematsko sastipaskere kontrole thaj na akcepcia an i programa skrining ko kancer ko krlo tari matka thaj pukjiba participacia ko personalno ginekologia" vakeren o organizacie.

Ko Samiti ko Poznanj - Polska akceptirimi i Deklaracia e themenge taro Paščimalo Balkani an i integracia e Romenge ko procesi ko buvljaripa taro EU

Ki inicijativa tari Republika Utarali makedonia ko Samiti ko Poznank - Polska ka ovel akceptirime i Deklaracia e themege taro Paščimalo Balkani an i integracia e Romenge ko pervazia ko procesi tari Euintegracia.

Jekh taro dokumentia soka oven akceptirime ko beršeskoro samiti bašo Paščimalo Balkani so si avdive ko Poznanj Polsjka si i integracia e Romenge ko pervazia ko procesi tari Euintegracia.

I deklaracia so sine bahamkerdi em inicirimi taro Presidento e Govermenteske tari republika Utarali Makedonia o Zoran Zaev ko Samiti taro EU bašo Paščimalo Balkani so sine kerdi ki Sofia, Bugaria ko 17-to Maj 2018 berš inicirimi tari regionalno intergacia e Romenge sar kotor e procesoske ko buvljariba e EU, thaj ka ovel čhivdi signatura ko Forumo e liderengoro taro thema tari Paščimalo Balkani ko Paraštuj ko 5 Juli.

I Inicijativa akale deklaraciake zorale suportime tari europakiri komisia ko Konsilo e regionalno korelaciake , sikavel ambicie thaj realno kotor e integraciake ko Roma, so o thema ka valjani te keren len anglal te aven ko EU.

I deklaracia akceptirime o fundavutne principia te resel pe o targeto , konektiribna andrutni koordinacia , hulavipa o Budžeto, opservacia thaj raporti e strategiake tari Nacionalno Strategia e Romenge 2014-2020:

Kana ka tiknjarel pe o konflikto maškar i romani thaj naRomani jekhin zojrakerel pe o procesi ko saste politike thaj aktivitetoa e Govermenteske ko regionia so ka anen lačharipa e situaciake e Romenge.

O Ministeri bizo resori o Muzafer Bajram si notirime an i implementacia e Stratehiake e Romenge an o Govermento . O Muzafer Bajram thaj o nacionalno kontakt punkto e Romenge baši koordinacia ko akcisko plania ki realizacia ko kanonia em aktia ki deklaracia ko thema taro paščimalo Balkani ki integracia e Romenge ko pervazia e procesoske ki integracia ki EU , so ka ovel akceptirime ko samiti ko Poznanj.

FaLang translation system by Faboba

Mangava te vakerav

o Vakti

 booked.net

Majpopularno

Flag Counter

Amaro brojači genjela taro 13.01.2019
Gejnela isto manuša tari koja phuv drabarena amaro portali
Majtele isi sa-ko-sa kozom dikhle o portali