Politika

Svastika ko muj tari Simon Veil - džuvli aktivisti bašo romane hakoa ani sasti lumia

Asavke bilačhe aktea angleder duj divesa sine kerde ko nekobor postensko boksia , kote forografie tari Simon Veil - džuvli aktivisti manušikane hakoenge sine škrtimi svastikaja.

Asavko akti našti aver čhane te kokarakterizirinel pe numa fundaja taro rasizmo so nane nisave kontakt aver poltikane ideologijaja numa kriminalo thaj bibaht upral o manušipa.
Ko si i Simon Veil?
I Simon Veil si jaudika, biame an o 17 juli 1927 berš an i franciakiri diz Nica.
Oj thaj saste olakiri familia sine deportirime an o konc logoro Aushvic - Birkenau, kote kotor tari olakiri familia našavgje piro dživdipa ko vakti taro Holokausto.
Sine sar avgo presidento an i Fondacia tromalipaske an o De La Šoa, taro 2000 dži ko 2007 berš , a palo odova sine sar eksuzitivno presidento. I Simov Veil sine thaj presidento an o Europakoro parlamento.
Pendžardo aktivisti bašo manušikane hakoa thaj baro aktivisti kana si an o pučiba o Sinti thaj o Roma thaj olenegere hakoa.

An o 2010 berš i Simone Veil reslja o phursako bašo civilno hakoa e Sinti thaj Romenge, Europakoro phursako sine prezentirime an o 2010 berš taro eks presidento e Europakoro parlamento an o Berlin thaj olakoro aktiviteto bašo akala duj minjoritetoa.
Oj muli an o 30 juni 2017 berš kana sine la 80 berša an o Pariz. Sine paurem an o limoria an o Paris ki alea taro francusko bare manuša aso sa e themakere respektoa kote personalno avilo thaj e franciakoro presodento o Emanuel Makron.

Europakoro parlamenti akahrela ki majbari protektiva ko niamia e Romengoro

O fundavutne niamia e Romenge ačhona phagerde an o EU, vakergja e Europakoro Parlamenti an i resolucia akceptirime an o Strazbur. Arakhen pe buteder bariere ki akcepcia akale minjoritetoske an i edukacia, kherutnipa, bukjarnipa thaj sastipaskiri protektiva. O EP akharela ko saste resarina ki konkluzia e Romenge thaj o nacionalno strategie palo 2020 berš vakeren tari institucia.

O Roma trubul te oven majlačhe akceptirime an o mediumia, themakere institucie thaj politikane organizaciew vakeren o eurodeputatia. O EP akaharela ekstra konsekvence ko maripa mujal anti romani hoš an o EU. O antiromani hoš si institucionalizirime thaj bare darhiencar an i historikani forma taro rasizmo, so majbut si reflektirime an o " terori, antiromani retorika, eksplotacia, stigmatizacia" thaj diskriminacia vakerel o akceptirimo teksto.

Avri taro škole, bukjarnipa, kherutnipa thaj sastipa si majbare bariere e Romenge an i Europa. O EP notirinel i phari situacia ko terne Roma maškar okola so isi mkajbut so na keren buti thaj na educirinen pe.

O deputatia rodena tari Europakiri Komisia thaj taro thema membria an i EU te den klar thaj obligaciono resarina, roko thaj instrumentia ki notacia bašo progresi an i inkluzia e Romenge. Ola pakjana kaj phravde fondia thaj manušikane resursia trubul te šaj kerel pe odova.
O EP akharela an o konektiriba thaj e darhianelengere aspektia ko šerutne politike thaj istemalkeriba e akcepcia e tikne čhavenge an i režia ko strateško pervazia taro EU. O deputatia insistirinena ko bari leiba than e representonge taro romane NGO ano aktiviteto ko politikani inkluzia.
I EP notirinela o zaruripa taro protektiva thaj promocia ko jekh a jekh akcepcia sa e romane čhavenge . Isi akharin ko specifikane resarinba mujal i diskriminacia , thaj konsekvence ki inkluzia e Romenge an i politika ki protektiva e sastipaskere trujalipaske thaj digitalno sasoitnipa.
O strukturno fondia taro EU trubul te istemalkeren ko lačhariba o šartia dživdipaske thaj avutne šajdipa e Romenge, vakeren o deputatia. Ola akahren e themen tari EU te keren rodaripa ko teleperavina e lovenge thaj te vazden krisoskere aktia mujal odola so odova na implementiringje le lačheste.

 Link: https://novini.bg/sviat/eu/523984

Bašo 20 berša o muslimania ka oven ko majbaro numero an i Makedonia

O Muslimania ka oven majbuter dizutne an i Makedonia ko avutne 20 berša. Akava si notirime ko kerdo rodaripa taro amerikakoro centro "Pyu" so dela lungo periodo akale procesoske, thaj havlajrel le majpalune periodoa ko avutne 30 berša ko kerdo rodaripa telel o anav " O avutnipa e lumiakere religienge. proekcia an o progresi e populaciake 2010-2050 berša". Aso o rodaripa i Makedonia khuvel an i grupa thema so ka ovel olen diferentno butipa an o 2050 berš, ki paralela taro 2010 berš. An i Makedonia ko 2050 berš o hristiania ka oven telel 50% taro barabutno numero dizutne , a o numero taro muslimania ka bajrol thaj ka oven upreder 50% .

An o 2012 berš an i Makedonia sine biame 11.995 persone etnikane Makedoncia, a ko odova berš mule 14.823. Odova bilanso sikavel minus taro 2.828 persone. Odova 2012 an i Makedonia sine biame 8.035 etnikane Albancia , a mule 3.416, so sikavel plus taro 4.619.

O trampe thaj našavipa e hristianenge anglal o muslimania an o Balkani ka ovel majsigaso notirime lumiakere trendia.
Ko skopjakoro regioni (i diz Skopje plus Aračinovo, Kondovo, Petrovec, Ilinden thaj Saraj) an o 2017 berš taro neve biande čhave 46,5% si Makedoncia, а 39% taro nevebiande čhave si Albancia. 

Ko akava numero te sine dopherdo thaj o bebia taro muslimansko familie si thaj o Roma, Turklie thaj Bošnakia. I Makedonia majbut baši jekh generacia , a odova si bašo 20 berša, ka oven dominatno muslimansko them thaj dživdinela okova sistemo so notiringje o amerikacia taro starti akale analizake havljaren le an i Europa bašo 2030-2050 berš.

 

Линк: https://vecer.mk/node/3336

Čhivdi i tabla anavea North Makedonia ko simantrakoro nakhiba e Grciaja

Ko simantrakoro nakhiba "Bogorodica" ki grčko -makedonikani simantra isi tabla kote si hramosardo " Republika North Macedonia" ki makedonikani thaj anglikani čhib.

Na kerel pe lafi baši nevi tabla, numa i trampa si kerdi nalepnicaja so si čhivdi upral o purano hramosardo anav.

Odova si aso o ando dekreto tari andi Decizia taro Interresorsko govermenteskiri grupa an i implementacia o kerdo Kontrakto tari Prespa thaj ustavno trampe, kote si akcentirme ko Carinakoro ofiso te čhivel pe nalepnica ko table taro simantrakere nakhiba, themakiri simantra e Republika North Makedonia thaj ko duj aeroportia an i Republika North Makedonia ko roko taro 3 divesa.

 

FaLang translation system by Faboba

Mangava te vakerav

o Vakti

 booked.net

Majpopularno

Flag Counter

Amaro brojači genjela taro 13.01.2019
Gejnela isto manuša tari koja phuv drabarena amaro portali
Majtele isi sa-ko-sa kozom dikhle o portali